ΛΙΑ ΜΕΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ ( ΜΙΚΡΟ ΧΟΡΕΥΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ )

Η χορογράφος και σκηνοθέτης Λία Μελετοπούλου, ιδρύτρια και μόνιμη χορογράφος του «Μικρού Χορευτικού Θεάτρου» από το 1982. Γεννήθηκε στην Αθήνα από γονείς Κεφαλλονίτες. Αγάπησε τον χορό από πολύ μικρή, όταν η μητέρα της την οδήγησε για τα πρώτα της χορευτικά βήματα στην σχολή της Πολυξένης Ματέυ.

Στα εφηβικά της χρόνια παρακολουθεί σεμινάρια χορού από την Rosalia Chladek στην Αθήνα, τα καλοκαίρια στην Ελβετία από τους Mary Wigman, Harold Kreutzberg και άλλους διάσημους Γερμανούς δασκάλους. Όμως, η επαγγελματική χορευτική της εκπαίδευση αρχίζει στα 18 της χρόνια, αφού ολοκληρώσει τις εγκύκλιες σπουδές της σε γαλλικό σχολείο της Ελβετίας και αρχίσει να σπουδάζει γαλλική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Nancy, από όπου αποφοιτά το 1952. Αυτό οφείλεται στην επιμονή της οικογένειάς της να αποκτήσει πρώτα ακαδημαϊκή μόρφωση.

Μετά την απόκτηση του πτυχίου χορού και ρυθμικής από την Σχολή της Πολυξένης Ματέυ, καταξιωμένοι δάσκαλοι, εντός και εκτός Ελλάδας, όπως ο Γιάννης Μέτσης , ο Ρώσσος Boris Kniaseff (1900 -1975),(Αθήνα, Παρίσι) οι Ιάπωνες Kei Takei, Eiko και Koma, και ο Louis Falko ( Ν.Υόρκη ) την βοηθούν, με τη γνώση τους, να βρει την προσωπική της κινησιολογική έκφραση.

Το 1960 αποπειράται την πρώτη της χορογραφική παρουσίαση πάνω στον “Κύκλο του C.N.S.” του Μάνου Χατζιδάκι, με σκηνικά - κοστούμια του Γιάννη Μόραλη και το Cynarae σε πρωτότυπη μουσική του Αργύρη Κουνάδη.

1963 - 1971 : Διδάσκει στη σχολή Ματέυ παιδιά “barre a terre” και δημιουργική κίνηση.

1972 - 1978 : Συνεχίζει την διδασκαλία της σε παιδιά στην δική της σχολή.

Την διετία 1978-1980 η Λία Μελετοπούλου συνεχίζοντας τον κύκλο των χορευτικών σπουδών της στη Νέα Υόρκη, εκτίθεται στις πρωτοπόρες τάσεις της αμερικανικής τέχνης. Εκεί, ενώ σπουδάζει, παράλληλα χορογραφεί και δίνει παραστάσεις στο La Mama E.T.C. και στο Nimbus Dance Theatre, παρακολουθώντας, επίσης, μαθήματα υποκριτικής και σκηνοθεσίας από τον σκηνοθέτη Νίκο Ψαχαρόπουλο.

Επιστρέφοντας στην Αθήνα, η Λία Μελετοπούλου θα ταράξει τα ελληνικά χορευτικά δεδομένα με την πρώτη κιόλας παράσταση του Μικρού Χορευτικού Θεάτρου το 1982 «Τα Σημεία». (Εισαγωγή, Χορός για Άνδρα, Χορός Δύο Γυναικών, Χορός Κοριτσιού, Χορός για Δύο Γυναίκες και Έναν Άνδρα, Χορός Γυναίκας, Γνωριμίες, Φινάλε) στον «Τεχνοχώρο» του παλαιού Παγοποιείου Φιξ, με χορευτές μεταξύ άλλων τους Bruce Falco, Serena Ward, Erin Martin, Ζωή Πανερίτη, Αγγέλα Λύρα. Στα «Σημεία», υπεύθυνη του εικαστικού περιβάλλοντος και των κουστουμιών είναι η Γιούλια Γαζετοπούλου και οι μουσικές επιλογές από το έργο των Γιάννη Ζουγανέλη, Laurie Anderson, Bryan Eno και David Byrne.

Από αυτή την παράσταση το «Μικρό Χορευτικό Θέατρο» θα λειτουργήσει ως πυρήνας ευαισθητοποιημένος στις σύγχρονες, διεθνείς τάσεις του χοροθεάτρου. Κατά την καλλιτεχνική περίοδο 1983-84, συνεχίζει τις αναζητήσεις του με την παρουσίαση Τεσσάρων Χορευτικών Κομματιών (Ανάδυση, Χαϊκού, Χορός Γυναίκας, Χορός δύο Γυναικών) σε ενιαία παράσταση, δωρικού ύφους, επιλέγοντας έναν ακόμη μη συμβατικό χώρο για την πρώτη παρουσίασή της- στο “Εργοστάσιο” της Λεωφόρου Βουλιαγμένης.

Σε αυτή χορεύουν, εκτός από τη χορογράφο και σκηνοθέτιδα Λία Μελετοπούλου, οι Αγγέλα Λύρα, Άννα Παραμερησίου και Susan Bendix. Η παράσταση παρουσιάζεται επίσης στα «Δημήτρια» της Θεσσαλονίκης, στο Πανεπιστήμιο της Ξάνθης, στη Δράμα και τη Χρυσούπολη, πλαισιώνεται από την μουσική των Meredith Monk, Laurie Anderson και Γιάννη Ζουγανέλη, αλλά και από παραδοσιακή ιαπωνική μουσική για φλογέρα και άρπα (για το χορευτικό “Χαϊκού”).

Με την Αναστασία Αρσένη, σκηνογράφο-ενδυματολόγο της προηγούμενης παράστασης, η Λία Μελετοπούλου, πάλι ως χορογράφος-σκηνοθέτης, συνεργάζεται ένα χρόνο αργότερα, στα πλαίσια του Φεστιβάλ Αθηνών και των εκδηλώσεων για την Αθήνα Πολιτιστική Πρωτεύουσα 1985, όταν το Μικρό Χορευτικό Θέατρο παρουσιάζει τις «Συμπτώσεις» στο Θέατρο Λυκαβηττού. Πρόκειται για ένα χορευτικό κομμάτι σε μουσική σύνθεση του Μάνου Χατζηδάκι και αμερικάνικων τραγουδιών του ’40 .

Τους κύριους ρόλους κράτησαν οι Άννα Παραμερησίου, Χριστίνα Μπέσκου, Αλέκα Καλαπανίδα, Serena Ward, Lies Schurning, Jeff Lapore και Jim Lapore

Από το 1986 και μετά τα ενδιαφέροντα της χορογράφου και οι παραστάσεις του «Μικρού Χορευτικού Θεάτρου» αντλούν την θεματολογία τους από τον χώρο του αρχαιοελληνικού δράματος και της ελληνικής μυθολογίας. Η μελέτη αυτών των πηγών και η δυνατότητα σκηνικής παρουσίασής τους με σύγχρονη χορευτική έκφραση, αλλά και με άρτια τεχνική, θα απασχολήσουν έντονα τη Λία Μελετοπούλου. Έκτοτε, τα ενδιαφέροντα της χορογράφου στρέφονται στη μελέτη και ανάλυση των τραγικών ηρωίδων του αρχαίου δράματος και τη διαχρονική μεταφορά τους στη σύγχρονη κοινωνία.

Το 1987, τιμώντας την “Ημέρα του Θεάτρου” διοργανώθηκε εκδήλωση από το ελληνικό κέντρο του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου στο θέατρο “Κνωσσός” στην Αθήνα, με την “Ηλέκτρα” σε χορογραφία Λίας Μελετοπούλου και στον ομώνυμο ρόλο την Γίτσα Καρελλά. Η πρώτη παράσταση αυτής της θεματικής, είχε πρωτοπαρουσιαστεί ως «work in progress» στο Αμερικανικό Φεστιβάλ Χορού της Βόρειας Καρολίνας των Ηνωμένων Πολιτειών το 1986 από την αμερικανίδα χορεύτρια Anne Piquet. Η πρόσκληση της Λίας Μελετοπούλου στις Η.Π.Α. τη χρονιά αυτή συμπίπτει με την προσωρινή διακοπή της λειτουργίας του «Μικρού Χορευτικού Θεάτρου» λόγω έλλειψης επιχορηγήσεων.

Η ίδια παράσταση στάθηκε το διαβατήριο της Μελετοπούλου και της ομάδας της για το “Πρώτο Διεθνές Φεστιβάλ Χορού της Ινδίας”.

Το ιδιαίτερο ενδιαφέρον της Μελετοπούλου για την “Κλυταιμνήστρα…” αρχίζει με την ομώνυμη παράσταση που ανεβαίνει το 1989 στην Κεντρική Σκηνή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδας, σε σκηνοθεσία και χορογραφία της ίδιας, μια συμπαραγωγή με την Orama Films. Μουσική: J.S.Bach, Ιάνης Ξενάκης, φωνητική σύνθεση Αίγλης Χαβά-Βάγια, G. Maheler, W.F. Bach, A. Dvorjak, Κείμενο: “Τέταρτη διάσταση” του Γιάννη Ρίτσου, Σκηνικά - Κοστούμια: Καλλιόπη Κοπανίτσα. Φωτισμοί: Tom Stone. Ερμηνεία: Ελένη Γκασούκα, Κώστας Πετρίδης, Ulf Granot, Μπέτυ Βυτινάρου, Θοδωρής Αθερίδης.

Το 1998, η καλλιτέχνης καλείται από το Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών να παρουσιάσει στην IX Διεθνή Συνάντηση Αρχαίου Ελληνικού Δράματος, μια πρωτότυπη χορογραφία. Η μορφή της Κλυταιμνήστρας επανεξετάζεται από την χορογράφο για να προκύψει μια καινούργια ερμηνεία του μύθου με τον τίτλο «Κλυταιμνήστρα, η ιστορία της γυναίκας που...». Πήραν μέρος οι Ελένη Γκασούκα, Πέρσα Σταματοπούλου, Κατερίνα Παυλάκη, Δημήτρης Αλεξανδρής. Μουσική σύνθεση ΄Αλκης Καλούμενος, κοστούμια Χριστίνα Παπούλια. Το Μικρό Χορευτικό Θέατρο τιμάται για την παραπάνω παραγωγή με τα Κρατικά Βραβεία καλύτερης χορευτικής παραγωγής και μουσικής σύνθεσης 1998.

Το 1990 το «Μικρό Χορευτικό Θέατρο» της Λίας Μελετοπούλου αποτελεί την επίσημη ελληνική συμμετοχή στην Ινδία, όπου παρουσιάζονται τρία χορευτικά κομμάτια: η «Μήδεια» με την Γίτσα Καρελά στο ομώνυμο ρόλο, σε κινηματογραφική εκδοχή σκηνοθετημένη από τον Σήφη Κούνδουρο, η «Κασσάνδρα» με την Μαργαρίτα Μάντακα και «Το Ρινγκ ή ο Μύθος του Σίσυφου», με ερμηνευτή τον Δημήτρη Παπαϊωάννου. Έργο βασισμένο στο ομώνυμο δοκίμιο του Albert Camus.

Τα σκηνικά και τα κοστούμια επιμελείται στην κινηματογραφημένη παράσταση η Καλλιόπη Κοπανίτσα, ενώ για τα κοστούμια της ζωντανής παράστασης υπεύθυνοι είναι η Λία Μελετοπούλου και ο Δημήτρης Παπαϊωάννου. Η μουσική είναι του Τάσου Μελετόπουλου. 

Η κινηματογραφική εκδοχή της Μήδειας θα παρουσιαστεί την ίδια χρονιά στο International Festival Dance Screen της Φραγκφούρτης (Οκτώβριος 1990), στα «Δρώμενα» του Δημοτικού Θεάτρου Αθηνών και την Ελληνοαμερικανική Ένωση.

«Το Ρινγκ», η «Κασσάνδρα», η «Μήδεια» και η«Κλυταιμνήστρα» σε καινούργια διανομή, θα παρουσιαστούν και στην Όπερα του Καΐρου το 1991 στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τα «Καβάφεια». Φωτισμοί: Tom Stone, σκηνικά-κοστούμια της Καλλιόπης Κοπανίτσα, Μουσική: Νίκος Κηπουργός, Χορεύουν: Ελένη Γκασούκα, Πέρσα Σταματοπούλου, Ulf Granot, Δημήτρης Παπαϊωάννου

Η «Μήδεια» απασχολεί εκ νέου τη Μελετοπούλου το 1992, όταν υπογράφει την χορογραφία και τη σκηνοθεσία μιας νέας ενιαίας παράστασης «Τεσσάρων Χορευτικών Κομματιών», αφιερωμένων σε ισάριθμες γυναικείες μορφές της αρχαιοελληνικής μυθολογίας (Μήδεια, Κλυταιμνήστρα, μια γυναίκα που...., Περιμένοντας τον Οδυσσέα, Κασσάνδρα). Η παράσταση ανεβαίνει στο «Εργοστάσιο» με σκηνικά-κοστούμια της Καλλιόπης Κοπανίτσα, με μουσική των Μιχάλη Γρηγορίου και Νίκου Κυπουργού και τραγούδια του ’50. Χορεύουν οι Νατάσσα Ζούκα, Πέρσα Σταματοπούλου, Ελένη Γκασούκα και Ulf Granot

Η «Αυτοκτονία της Ιοκάστης», 1995 παράσταση που αποτελεί την πρώτη εμφάνιση του Μικρού Χορευτικού Θεάτρου στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών στο πλαίσιο Βραδιάς Ελλήνων Χορογράφων παρουσιάζεται τον ίδιο χρόνο και στο Φεστιβάλ Άργους. Τον ομώνυμο ρόλο ερμηνεύουν, ως γηραιά και νεότερη βασίλισσα αντίστοιχα, οι Μαρία Τσουβαλά και Μάρω Γρηγορίου. Τα κοστούμια είναι και πάλι της Κ. Κοπανίτσα, ενώ η μουσική του Βαγγέλη Κατσούλη.

Στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, η ομάδα επανέρχεται το 2000, με το χορευτικό κομμάτι «Περσεφόνη», βασισμένο στο μονόδραμα Proserpina του Goethe, με την Πέρσα Σταματοπούλου στον ομώνυμο ρόλο. Τη μουσική υπογράφει ο Δημήτρης Καμαρωτός, που αρχικά αφήνει τον λόγο να διεισδύσει “στις γραμμές της μουσικής, σαν ένα ακόμα όργανο, που κύριο ηχόγραμμά του είναι το νόημα” όπως επισημαίνει ο συνθέτης. Στη συνέχεια το κουαρτέτο εγχόρδων (βιολί, βιόλα, κοντραμπάσο και ηλεκτρική κιθάρα) “κινείται - μαγνητίζεται από την κίνηση των σωμάτων”. Οι φωτισμοί είναι του Herbert Cybulska και την ενδυματολογική επιμέλεια αναλαμβάνει ο Γιώργος Πάτσας. Η μετάφραση του κειμένου είναι της Ελένης Βαροπούλου. Παίρνουν μέρος οι Λία Χαράκη, Γιάννης Μπαγουρδής, και οι ηθοποιοί Ευρύκλεια Σωφρονιάδου και Γρηγόρης Σταμούλης.

Στη συνέχεια, το ίδιο έτος ακολουθεί μια κινησιολογική μελέτη με την χορεύτρια Εύα Μπουρνιά και τον αθλητή πολεμικών τεχνών Μάνο Βαρδουλάκη στο Φεστιβάλ του Άργους, στους Στρατώνες του Καποδίστρια. Η χορογραφία της Λίας Μελετοπούλου θα επενδυθεί μουσικά από τους ήχους των κρουστών του Σόλη Μπαρκή που αυτοσχεδιάζει

Η παραγωγή παρουσιάστηκε στο «Εργοστάσιο», και στο Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας.

Έχοντας στο ενεργητικό της μια εικοσαετή πορεία χορευτικών και θεατρικών αναζητήσεων, με παραστάσεις όχι μόνο στην Αττική, τη Θεσσαλονίκη και την ελληνική επαρχία, αλλά και στο εξωτερικό -Νέα Υόρκη, Βόρεια Καρολίνα, Νέο Δελχί και Κάιρο (Εκδηλώσεις Καβάφη)-, η Λία Μελετοπούλου εμψυχώνει και ηγείται δυναμικά μιας ομάδας με σκοπό την έρευνα πάνω στην θεματική, την τεχνική και στους επικοινωνιακούς κώδικες του χορού.

Με τις παραστάσεις μεταμοντέρνων πολυθεαμάτων αμερικάνικης πρωτοποριακής έκφρασης και τη μόνιμη στέγη της -στο «Εργοστάσιο» της Λεωφόρου Βουλιαγμένης- ανανέωσε τα ελληνικά χοροθεατρικά δεδομένα.

Το 2004, “Το ρινκ ή Ο μύθος του Σίσυφου” (Μικρό Χορευτικό Θέατρο).

Έργο βασισμένο στο ομώνυμο δοκίμιο του Αλμπέρ Καμύ. Σύλληψη Χορογραφία: Λία Μελετοπούλου, Ερμηνεία: Στάθης Λυμπερόουλος, Φωτισμοί: Παναγιώτης Μανούσης, Μουσική: Τάσος Μελετόπουλος

Το 2007, η Λία Μελετοπούλου θα παρουσιάσει μια χορογραφική σύνθεση το «Μετά». Σε αυτή τη χορευτική σύνθεση συναντάμε τον Ορέστη και την Ηλέκτρα να μοιράζονται την ίδια απελπισία… κι αυτό που μένει από την χορογραφία είναι βαθύς πόνος. Χορεύουν: Πέρσα Σταματοπούλου και Έντυ Λάμε. Η μουσική είναι του Τάσου Μελετόπουλου. Εικαστική Επιμέλεια – Κουστούμια: Άγγελος Μέντης, Σχεδιασμός Φωτισμού: Κατερίνα Μαραγκουδάκη, Στίχοι: Άρης Δαβαράκης

Παραγωγές της ομάδας είναι καταχωρημένες στην Βιβλιοθήκη Παραστατικών Τεχνών, Dance Collection, Lincoln Center, Νέα Υόρκη

Το «Μικρό Χορευτικό Θέατρο» έχει κατά καιρούς επιχορηγηθεί από το Υπουργείο Πολιτισμού, Ιδρύματα και ιδιωτικούς φορείς

Πηγές

- Αρχείο χορογράφου.

- Φοιτητική εργασία Αικατερίνης Παυλάκη (επιβλέπουσα καθηγήτρια Ε. Φεσσά-Εμμανουήλ)

- Βαροπούλου Ελένη, «Σημεία ενός χορευτικού θεάτρου», Μεσημβρινή, 1/11/1982

- Μ. Δημητριάδη - Ψαροπούλου «Χορός με θεατρικό τρόπο έκφρασης» «Μικρό Χορευτικό «Ελευθεροτυπία», 13Δεκ. 1983,-

- Δημητριάδη-Ψαροπούλου Μίρκα, «Χορευτές άρτια εκπαιδευμένοι», Ελευθεροτυπία, 15/7/1985

- Κλημεντίνη Βουνελάκη, «Σύγχρονος χορός και αρχαίο δράμα», Χορός, τεύχος 2° Απρίλιος1987, σ. 56.

- Ματζίρη Σωτηρία, «Χορογραφημένοι Ατρείδες: Κλυταιμνήστρα στο Κ.Θ.Β.Ε», Ελευθεροτυπία, 4/6/1989,

- Elizabeth Zimmer Dance Magazine May 1991 σελ. 56

- Ρικάκης Ανδρέας, «Ελληνική παρουσία στο φεστιβάλ χορού της Ινδίας», Καθημερινή, 29/1/1991, σ. 14.

- Χασιώτη Νατάσσα « 4 Χορευτικά Κομμάτια » Χορός τεύχος 8 Οκτ. Νοέμ. Δεκέμ. 1992

- Ρικάκης Ανδρέας , «Μικρό Χορευτικό Θέατρο: ένα μικρό χορευτικό οδοιπορικό», εφημ.????, ??/3/1992, σ.???

- Τ.Μ. « Χορεύοντας στα ίχνη μιας Τραγωδίας» Χορός τεύχος 31 Ιουλ. Αυγ. Σεπτ.1998

- Ματζίρη Σωτηρία, «Χορό-θέατρο: Ζωντανός Αντίλογος», Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, 17/5/1992,

- Χασιώτη Νατάσσα «Βραδιά τεσσάρων Ελλήνων χορογράφων. Χορός Τεύχος 18 Απρίλ. Μάιος Ιούν.1995

Ελένη Πετάση, «Μετά», Ναυτεμπορική, Μάιος 2007

ΛΙΑ ΜΕΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ Χορογράφος.

Πτυχίο Γαλλικής Φιλολογίας - Πανεπιστήμιο του NANCY - Γαλλία.

Πτυχίο Χορού και Ρυθμικής - Σχολή Π. Ματεϋ.

Σπουδές χορού και παράλληλα μαθήματα υποκριτής και σκηνοθεσίας από τον Νίκο Ψαχαρόπουλο 1978 - 1981 Ν. Υόρκη.

Ίδρυσε το ΜΙΚΡΟ ΧΟΡΕΥΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ το 1982

«... μια ομάδα ευαισθητοποιημένη στα σύγχρονα κοιτάγματα του χορού και του θεάτρου λειτουργεί, κάτω από την ευεργετική καθοδήγηση της ιδρύτριας χορογράφου, με ξεκαθαρισμένες εκφραστικές απόψεις και στέρεη τεχνική πάνω στα σχεδιαγράμματα του «Μετα-μοντέρνου» χοροθεατρικού ύφους.

Σε άμεση αισθητική συνάφεια με τις αντίστοιχες ομάδες της Αμερικής αλλά ριζωμένο στην Κεντρο-Ευρωπαϊκή χοροθεατρική παράδοση, το ΜΙΚΡΟ ΧΟΡΕΥΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ πέτυχε ήδη από την πρώτη του εμφάνιση κάτι το μοναδικό "τον αυτό- χαρακτηρισμό του σε άψογη επαγγελματική μονάδα, πρωτότυπη και ανανεωτική.»

Ανδρέας Ρικάκης, Κριτικός Χορού της «Καθημερινής»

Η Λία Μελετοπούλου, αρχίζει την δημιουργική της πορεία στην ελληνική χορευτική σκηνή, σε μια χρονική περίοδο που εκφράζεται μέσω του νεοκλασικού μπαλέτου. Ερευνά την κίνηση, προτείνει εναλλακτικές τεχνικές και σκηνικούς χώρους, συνεργάζεται με χορευτές από την παγκόσμια χορευτική σκηνή, μουσικούς, φωτιστές.

Χορογραφίες της έχουν παρουσιαστεί στην Αθήνα, στην επαρχία και

La ΜΑ ΜΑ E.T.C. Ν. Υόρκη

NIMBUS DANCE THEATRE CO. Ν.Υόρκη

American Dance Festival B. Καρολίνα Η.Π.Α

ΔΗΜΗΤΡΕΙΑ- Θεσσαλονίκη

Χοροθέατρο Θεσσαλονίκης Κ.Θ.Β.Ε

Φεστιβάλ Αθηνών

Φεστιβάλ Άργους

5° Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας

Μέγαρο Μουσικής Αθηνών - Μουσικό Αναλόγιο 1995, 2000, 2002,2004

1° Διεθνές Φεστιβάλ Χορού στην Ινδία

Εκδηλώσεις Καβάφη - Κάιρο

IX Διεθνή Συνάντηση Αρχαίου Ελληνικού Δράματος